ลูกค้าจ่ายเงินสด ไม่ออกใบกำกับ ผิดไหม

การ ไม่ออกใบกำกับภาษีเมื่อมีหน้าที่ต้องออก = ความผิดตามประมวลรัษฎากร — โทษหนักทั้งทางแพ่ง อาญา และเสียชื่อเสียง ความเสี่ยงไม่คุ้มกับเงินที่ประหยัด

หลักกฎหมายและบทลงโทษ

• ผู้ประกอบการที่จด VAT ต้องออกใบกำกับทุกครั้งที่ขายสินค้า/ให้บริการ ทันทีที่ความรับผิดเกิด
• โทษเบื้องต้น — เบี้ยปรับ 2 เท่าของภาษีตามใบกำกับที่ไม่ได้ออก ตาม ม.89(5) + เงินเพิ่ม 1.5%/เดือน ตาม ม.27 (เงินเพิ่มรวมไม่เกินจำนวนภาษีที่ต้องเสีย)
• กรณีไม่ออกใบกำกับภาษีโดยเจตนาหลีกเลี่ยงภาษี (มาตรา 90/4 (5)) — จำคุกตั้งแต่ 3 เดือนถึง 7 ปี และปรับตั้งแต่ 2,000–200,000 บาท (ต้องรับโทษทั้งจำทั้งปรับ) ส่วนกรณีไม่จัดทำหรือไม่ส่งมอบใบกำกับภาษีโดยไม่มีเจตนาหลีกเลี่ยงภาษี (มาตรา 90/2 (3)) — จำคุกไม่เกิน 1 เดือน หรือปรับไม่เกิน 5,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ
• กรณีออกใบกำกับปลอม — โทษจำคุก 3 เดือน – 7 ปี + ปรับ 2,000 – 200,000 บาท (มาตรา 90/4)
• ลูกค้าที่อยากใบกำกับ — ต้องออก ไม่งั้นเป็นการปฏิเสธหน้าที่ตามกฎหมาย

ตัวอย่างความเสียหายและกรณีที่ออกใบกำกับอย่างย่อได้

กรณีจริง — ร้านขายอาหารตามสั่งจด VAT ขายเงินสดประมาณ 20,000/วัน แต่ออกใบกำกับเฉพาะลูกค้าที่ขอ ประมาณ 15% สรรพากรตรวจ พบยอดรับเงิน (รวม VAT) ที่ไม่ได้บันทึกประมาณ 18 ล้านใน 3 ปี ภาษี VAT ที่ขาด ~1.18 ล้าน + เบี้ยปรับ 2 เท่า 2.36 ล้าน + เงินเพิ่ม + ภาษีนิติบุคคลที่ขาดอีก รวมเสียหายกว่า 7 ล้านบาท บางกรณีรุนแรงถึงขั้นถูก ขึ้นบัญชีดำกับสรรพากร ทำธุรกรรมยุ่งยาก ข้อยกเว้น — ใบกำกับอย่างย่อ (ตาม ม.86/6) อนุญาตเฉพาะกิจการค้าปลีก ร้านอาหาร โรงแรม สถานบริการ ที่ขายให้ ผู้บริโภคทั่วไป และต้องระบุรายการครบ แต่ถ้าลูกค้าเป็นนิติบุคคลและขอใบกำกับเต็มรูป ต้องออกให้

ระบบ POS หรือ e-Tax ลดความเสี่ยงนี้ได้มาก ปรึกษาผู้สอบบัญชีเรื่องการวางระบบ

มีคำถามเพิ่มเติม? ปรึกษาทีม CKH Accounting ได้ฟรี

ข้อมูลนี้เป็นแนวทางทั่วไป (อัปเดต พ.ศ. 2569) อัตรา/เกณฑ์อาจเปลี่ยนแปลงตามประกาศกรมสรรพากรหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้อง — โปรดปรึกษาผู้สอบบัญชีก่อนนำไปปฏิบัติจริง