นำเข้า–ส่งออก อัตราภาษีและบัญชี

ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกมีระบบ ภาษีและศุลกากรเฉพาะที่ต่างจากการค้าในประเทศ — ผิดพลาดทีเดียวอาจกระทบทั้ง Cash Flow และต้นทุนสินค้า

หลักภาษีสำคัญ

• นำเข้า: เสียอากรขาเข้าตามพิกัด HS Code + VAT 7% (คิดจาก CIF + อากร) ใช้ใบขนสินค้าและใบเสร็จศุลกากรเป็นหลักฐานเครดิตภาษีซื้อ
• ส่งออก: VAT 0% — ยังขอคืนภาษีซื้อต้นทุนได้ทั้งหมด (Refund)
• เอกสารสำคัญ — Invoice, Packing List, Bill of Lading / Air Waybill, Certificate of Origin (Form D/E/AK สำหรับ FTA)
• ใช้สิทธิ FTA ลดอากรนำเข้าจากจีน อาเซียน ออสเตรเลีย ญี่ปุ่น เกาหลี อินเดีย — บางพิกัดลดเหลือ 0%
• สินค้าควบคุม (อาหาร เครื่องสำอาง เคมีภัณฑ์) ต้องมีใบอนุญาต อย./มอก. ก่อนผ่านพิธี

จุดพลาดที่พบบ่อย

ผู้ประกอบการมือใหม่มักพลาดที่ การคิดต้นทุนนำเข้าผิด ลืมรวม Freight, Insurance, ค่าผ่านพิธี ค่า Demurrage และค่าเก็บที่ท่า — ทำให้ราคาขายต่ำเกินจริง อีกประเด็นคือ การกำหนด HS Code ผิดพิกัดอาจเสียอากรเกินหรือถูกประเมินย้อนหลัง — พ.ร.บ.ศุลกากร พ.ศ. 2560 ม.19 ให้ประเมินอากรได้ภายใน 3 ปีนับแต่วันยื่นใบขนสินค้า ขยายได้อีกไม่เกิน 2 ปี และถ้าอธิบดีเชื่อว่ามีเจตนาฉ้ออากร ประเมินต่อได้อีก 5 ปี ส่วนสิทธิเรียกเก็บอากรที่ขาดตาม ม.21 มีอายุความ 10 ปี (เหลือ 2 ปีถ้าเกิดจากการคำนวณอากรผิด) — บวกเบี้ยปรับและเงินเพิ่มอีกต่างหาก การส่งออกก็มีจุดเสี่ยง — ถ้าเอกสารส่งออกไม่ครบ สรรพากรอาจไม่ยอมรับ VAT 0% และให้เสีย 7% ย้อนหลัง ความเร็วในการขอคืน VAT ขึ้นกับสถานะที่ได้รับจากกรมสรรพากร — ผู้ที่ได้รับการจัดระดับเป็น ผู้ประกอบการส่งออกที่ดี ได้คืนเร็วที่สุด รองลงมาคือ ผู้ประกอบการส่งออกขึ้นทะเบียน และทั้งสองกลุ่มจะได้คืนเร็วขึ้นอีกถ้ายื่น ภ.พ.30 ทางอินเทอร์เน็ต ส่วนผู้ส่งออกทั่วไปต้องรอตรวจคืนตามคิวปกติซึ่งนานกว่ามาก จึงคุ้มที่จะยื่นขอจัดระดับถ้าเข้าเงื่อนไข (อายุกิจการไม่น้อยกว่า 3 รอบบัญชี และสัดส่วนยอดส่งออกตามเกณฑ์)

เรื่องศุลกากรซับซ้อน แนะนำใช้ Shipping มืออาชีพและให้ผู้สอบบัญชีตรวจการบันทึกต้นทุนทุกชิป

มีคำถามเพิ่มเติม? ปรึกษาทีม CKH Accounting ได้ฟรี

ข้อมูลนี้เป็นแนวทางทั่วไป (อัปเดต พ.ศ. 2569) อัตรา/เกณฑ์อาจเปลี่ยนแปลงตามประกาศกรมสรรพากรหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้อง — โปรดปรึกษาผู้สอบบัญชีก่อนนำไปปฏิบัติจริง