ลูกค้าไม่จ่ายเงิน ทำยังไงดี
ลูกค้าไม่จ่ายเงินไม่ใช่แค่กระแสเงินสดสะดุด — ถ้าปล่อยไว้จะกลายเป็น หนี้สูญ เสียทั้งเงินต้น + ภาษีที่เคยจ่ายไปแล้ว (เพราะรับรู้รายได้ไปก่อน)
ขั้นตอนทวงหนี้ที่ถูกกฎหมาย (พ.ร.บ. การทวงถามหนี้)
ห้ามทวงข่ม-ขู่/พูดจาดูถูก/โทรเกินวันละ 1 ครั้ง/ติดประกาศหน้าบ้านลูกหนี้ ฝ่าฝืนมีโทษต่างกันตามพฤติกรรม: ข่มขู่ ใช้ความรุนแรง หรือทำให้เสียหายแก่ร่างกาย ชื่อเสียงหรือทรัพย์สิน (มาตรา 11(1)) จำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 500,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ส่วนการใช้วาจาดูหมิ่น ประจานความเป็นหนี้ต่อผู้อื่น และทวงนอกเวลา/เกินวันละ 1 ครั้ง จำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือปรับไม่เกิน 100,000 บาท ทวงได้เฉพาะ จันทร์–ศุกร์ 8.00–20.00 / เสาร์–อาทิตย์ 8.00–18.00 — ใช้วิธีที่เป็นมิตรแต่หนักแน่นและมีหลักฐานเสมอ
- ก่อนครบกำหนด 5–7 วัน: ส่งใบแจ้งหนี้/Statement เตือน
- ครบกำหนด → 15 วัน: โทร/SMS/อีเมล สอบถามอย่างสุภาพ (ห้ามทวงเกินวันละ 1 ครั้ง)
- 30 วัน: ส่งหนังสือเตือนเป็นทางการทาง EMS เก็บใบตอบรับ
- 60 วัน: หยุดส่งสินค้าเพิ่ม + เจรจาผ่อนชำระเป็นงวด
- 90 วัน: ให้ทนายออกหนังสือทวงถาม; 120 วัน: ฟ้องศาลแพ่ง
- หลังดำเนินคดีครบขั้นตอน: ตัดเป็นหนี้สูญพร้อมหลักฐาน เพื่อใช้ลดหย่อนภาษี
เงื่อนไขตัดหนี้สูญใช้ลดหย่อนภาษี (สรรพากร)
เกณฑ์ปัจจุบันตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 186 ซึ่งแก้ไขโดยฉบับที่ 374 (พ.ศ. 2564) คือ หนี้ไม่เกิน 200,000 บาทต่อราย — ไม่ต้องฟ้อง เพียงมีหลักฐานติดตามทวงถามตามสมควรแล้วไม่ได้รับชำระ และปรากฏว่าหากฟ้องจะเสียค่าใช้จ่ายไม่คุ้มกับหนี้ที่จะได้รับ; หนี้เกิน 200,000 แต่ไม่เกิน 2,000,000 บาท — ต้องฟ้องคดีแพ่งหรือคดีล้มละลายและศาลมีคำสั่งรับคำฟ้องแล้ว พร้อมคำสั่งอนุมัติจำหน่ายหนี้สูญจากกรรมการภายใน 30 วันนับแต่วันสิ้นรอบบัญชี; หนี้เกิน 2,000,000 บาท — ต้องมีหมายบังคับคดีของศาลและรายงานการบังคับคดีครั้งแรกว่าลูกหนี้ไม่มีทรัพย์สินชำระหนี้ ไม่ทำตามขั้นตอนเหล่านี้ สรรพากรไม่ยอมรับเป็นค่าใช้จ่ายภาษีและต้องจ่ายภาษีคืน
ผ่อนเป็นงวด 6–12 เดือน + รับ Promissory Note — เหมาะที่สุดเมื่อลูกค้ายังมีความสามารถจ่าย รักษาความสัมพันธ์ ได้เงินคืนแน่นอน และมีหลักฐานทางกฎหมาย
ส่งฟ้องทันที — เหมาะกรณีลูกค้าเจตนาเบี้ยว หรือยอดเกิน 2,000,000 บาท ซึ่งเป็นระดับเดียวที่ต้องมีหมายบังคับคดีและรายงานการบังคับคดีครั้งแรกจึงจะตัดหนี้สูญได้ (ส่วนยอดเกิน 200,000 แต่ไม่เกิน 2,000,000 บาท เพียงฟ้องแล้วศาลมีคำสั่งรับคำฟ้องก็ตัดหนี้สูญได้ ไม่ต้องสู้คดีจนถึงคำพิพากษา)
จัดทำ AR Aging Report ทุกเดือน — แก้ก่อนเป็นหนี้สูญ ปรึกษานักบัญชีว่าจะตัดหนี้สูญเมื่อไหร่ดี
มีคำถามเพิ่มเติม? ปรึกษาทีม CKH Accounting ได้ฟรี
ข้อมูลนี้เป็นแนวทางทั่วไป (อัปเดต พ.ศ. 2569) อัตรา/เกณฑ์อาจเปลี่ยนแปลงตามประกาศกรมสรรพากรหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้อง — โปรดปรึกษาผู้สอบบัญชีก่อนนำไปปฏิบัติจริง
มีคำถามเกี่ยวกับบัญชีหรือภาษี? ปรึกษาผู้สอบบัญชีรับอนุญาตได้ฟรี
ปรึกษาฟรี